Gedagtes vir elke dag
Of lees almal by Gedagtes vir elke dag
Talle mense gebruik God se genade as 'n noodwiel in plaas daarvan dat dit hulle stuurwiel is waarmee elke dag bestuur word. Geen wonder soveel 'voertuie' het die pad verlaat nie!
1861: "NUWE KERK" IN PIETERMARITZ- BURG INGEWY
Lees volledig by Kultuurdagboek
KULTUURDAGBOEK 7 APRIL
Op dié dag is die "Nuwe Kerk" van die Nederduitse Gereformeerde gemeente Pietermaritzburg in 'n gees van nederige, diepe dankbaarheid ingewy. Dit is gebou op die halwe erf van Langmarkstraat 34. Ds P Huet was toe predikant van die gemeente, en verskeie hooggeplaastes soos die luitenant-goewerneur, die hoofregter en die sekretaris van naturellesake, het saam met die gemeente die inwydingsplegtigheid bygewoon.
Dit was die tweede kerkgebou van die gemeente en is opgerig onmiddellik langs die eerste, die ou Geloftekerk, wat later die Voortrekkermuseum geword het. Die twee geboue het min of meer dieselfde getal sitplekke gehad maar die nuwe gebou het nodig geword omdat, soos dr HE Faure – predikant van die gemeente in 1855 – op 18 Julie van daardie jaar aan die regering verklaar het, "the one at present in use is altogether in 'n state of dilapidation."
KULTUUR- DAGBOEK 7 APRIL
1. Die Hugenotemonument in Franschoek in die Kaap word in 1948 ingewy. Dit herdenk die koms van nagenoeg 200 Franse Hugenote-setlaars tussen 1688 en 1700 oa A de Villiers, J Malan, Piere Jourdan en G Leroux.
2. Joao de Nova, adelike Galisiese ontdekker in diens van Portugal, land in Mosselbaai in 1501 en laat 'n klip met 'n inskripsie agter wat vandag in die sorg van die Suid-Afrikaanse Museum is.
3. 1861: Die "Nuwe Kerk" in Pietermaritzburg word ingewy. Lees hieroor in hoofartikel.
1652: AANKOMS VAN JAN VAN RIEBEECK
...EN DIE GELOFTE VAN 1654
Die middag om 14:30 van 5 April 1652 word Tafelbaai gewaar deur die opperstuurman van die Drommedaris, een van die drie skepe waarmee kommandeur Jan van Riebeeck op 6 April 1652 aan Tafelbaai land om 'n verversingspos vir die VOC te stig. Die ander twee skepe was die Goede Hoop en die Reijger, wat hulle om vieruur die oggend by die Drommedaris aan die Kaapse kus aangesluit het.
Die skepe het op 6 April naby die kus bly lê terwyl Adam Hulster, die boekhouer, en die onderstuurman, Aernt van Leveren, per sloep vertrek het om Tafelbaai te verken. Twee uur voor sononder het hulle berig dat daar geen skepe in die baai is nie en kon die Drommedaris en die Goede Hoop die baai binnevaar en by die "versse'-rivier anker gooi.
6 APRIL SO BINDEND SOOS 16 DESEMBER
Waarom gaan dit tans so sleg met ons as volk hier aan die suidpunt van Afrika? Is dit nie omdat ons nie meer ons geloftes betaal nie? Ons volk word vermoor en verdruk deur 'n swart owerheid wat ons van die aardbol wil afvee. Ons het bedelaars in ons eie land geword. Is dit die goeie hoedanighede van die huidige regering wat hulle in beheer oor ons geplaas het, of is dit ons swak hoedanighede wat ons onder ‘n strafgerig van ons hemelse Vader geplaas het? Verdien ons nie dit wat oor ons gekom het nie?
Is dit nie ook omdat ons wel nog die Gelofte van Bloedrivier probeer onderhou maar die res vergeet het nie ?
Wat het geword van Van Riebeeckdag wat ons vandag nog net soos Geloftedag op 16 Desember bind?
Wat van die herdenking van die Gelofte van Paardekraal wat bepaal dat ons as volk jaarliks by Paardekraal op 16 Desember bymekaar sal kom en die oorwinning van die ZAR oor die Britse anneksasie van 1877-1881, te gedenk?
En die eerbiediging van die ZAR Volksraadbesluit van 31 Mei 1882 waarin geproklameer is dat 27 Februarie jaarliks as ‘n dag van verootmoediging deurgebring sal word sodat die weldade van die Almagtige God in herinnering geroep word en die eer van die oorwinning aan Hom gegee word?
DIE OPSTANDING
Ds A.E. van den Berg
“Maar die engel antwoord en sê vir die vroue: Moenie vrees nie, want ek weet julle soek Jesus wat gekruisig is. Hy is nie hier nie, want Hy het opgestaan soos Hy gesê het.” (Mat 28:6),
Ons dink vanoggend terug aan Jesus se opstanding uit die dood. Maar het hy werklik uit die dood opgestaan? Sommige ongelowiges maak dit af as 'n skokkende leuen wat aan die mensdom afgesmeer is. Gelowiges beskou dit weer as die mees fantastiese gebeure in die ganse geskiedenis. Jesus het op vier maniere by die mense van sy tyd bewondering afgedwing naamlik deur sy wonderwerke, prediking en profesieë wat in sy tyd vervul is. Die grootste van almal was sy opstanding uit die dood.
1952: VAN RIEBEECKSKOOL SE KOSHUIS INGEWY
KULTUURDAGBOEK
Lees volledig by Kultuurdagboek
Die Afrikaner het gelukkig vroeër altyd die hoogste premie geplaas op godsdiens en onderwys in sy persoonlike en volkslewe. Dit is wat van hom 'n vooruitstrewende en geseënde volk gemaak het, en die oorgee daarvan ná 1994 is wat van hom die sterwende volk gemaak het wat hy vandag is sodat een derde moes wegvlug uit hierdie land terwyl die oorblywende volksgenote stelselmatig uitgemoor word.
Met die vestiging van Afrikanergemeenskappe buite ons landsgrense is hierdie tradisie destyds in talle wêrelddele gehandhaaf. So ook in Oos-Afrika. In Tanganjika (later Tanzanië) het mnre Gert de Beer, JF van Wyk, HJC Pieterse en andere, groot pionierswerk op onderwysgebied in belang van die Afrikanerkind verrig.
In Nairobi, Kenia, was mnr PG Nel die eerste (en laaste) Afrikaansonderwyser aan die Engelse hoërskool in Nairobi (1950 – 1954). In 1948 het die NG Sinode van Suid-Afrika R30 000 vir 'n Afrikaanse skool en koshuis op Thomsons Falls bewillig.
KULTUUR- DAGBOEK 5 APRIL
Lees volledig by Kultuurdagboek
GRAAF G DE VILLEBOIS-MAREUIL SNEUWEL
1. 1900: Graaf Georges de Villebois-Mareuil, 'n Franse edelman, is op 17 Maart 1900 te Kroonstad tot veggeneraal van die Boere benoem deur presidente Kruger en Steyn. Sy opdrag was om 'n legioen te stig uit die vreemdelinge wat hulle aan die kant van die Boere-republieke geskaar het. Op 24 Maart het hy met ongeveer 125 Franse en Hollanders uit Kroonstad vertrek om na Modderrivier te gaan en die spoorlyn suid van Kimberley op te blaas. Hierdeur sou die lewensbelangrike verbindingslyn van die Britte van die Kaap na Transvaal, waarheen lord Roberts aan't opruk was, afgesny word.
WITMAN, WAAR IS JOU VRYHEID? (6)
Dr Willie Lubbe
Lees reeks by Witman, waar is jou vryheid?
VRYHEID - en Oranje
AS ONS MAAR NOU ’N PRESIDENT STEYN KON HÊ!
“Ek beloof julle ek sal my hand op geen papier sit waardeur ons onafhanklikheid sal vernietig word nie!” President M.T. Steyn
" En vanuit die Vrye Nederlandse Republiek van 1648 loop die Oranjelyn reguit deur na ons eie geskiedenis want uit hierdie Republiek is ons volksplanting onderneem. Witman, waar’s jou vryheid? Ons het koers gehou op die Oranje-vryheidslyn. Maar toe het die krink en die trutrek gekom, terug na die geknelde land van onvryheid en volksvreemde regering. 3 September 1984: Prysgawe ... Verloëning . .. Boeie. Waarheen nou?"
31 Mei 1961
Die rooiste dagbreek in die geskiedenis van die Boerevolk. Dag van vervulling. Vryheidsdag!
Suid-Afrika is ’n vrye Republiek in die statery van nasies. Bruisende geesdrif. Uitbundige vreugde. Die skare wat ’n stuifreëntjie trotseer, sing spontaan “Prys die Heer”. Dan die juigkrete: “Lank lewe die Republiek! Lank lewe die Republiek!”
Skrynend ironies ... 3 September 1984. Ons sou toe dit nooit geglo het nie ...
1905: ONDERWYSUNIE (SAOU) WORD GESTIG
KULTUURDAGBOEK 4 APRIL
Lees volledig by Kultuurdagboek
Gedurende die laaste dekades van die 19e eeu is daar aan die Kaap 'n taalstryd gevoer – aan die eenkant die stryd van die Afrikanervolk vir gelyke regte van die volkstaal met dié van Engels en aan die anderkant die stryd onder Afrikanertaalmanne oor wat die voertaal moet wees: Patriot-Afrikaans soos voorgestaan deur die Genootskap van Regte Afrikaners, of Nederlands.
In 1819 kom dr Kollewijn in Holland met die voorstel dat Nederlands vereenvoudig moet word en hier te lande vind die gedagte 'n ywerige dissipel in dr WJ Viljoen van die destydse Victoria Kollege en later Superintendent-Generaal van Onderwys in Kaapland. Op Dinsdag 4 April 1905, om 10:00, kom 56 persone byeen in die saal van die Hugenote-gebou in Kaapstad.
KULTUUR- DAGBOEK 4 APRIL
Lees volledig by Kultuurdagboek
1. Kmdt Gideon Jacobus Scheepers, ZAR-staatsartillerie-heliografis en intrukteur by die OVS telegrafie-afdeling tydens die Tweede Vryheidsoorlog, is op hierdie dag in 1878 op die plaas Roodepoort naby Arnot in Transvaal gebore.
2. Prof Henry Allan Fagan, joernalis (Die Burger) kabinetsminister, professor in die regte aan die Universiteit van Stellenbosch, Afrikaanse dramaturg, vertaler en digter, en hoofregter van Suid-Afrika, is op hierdie dag in 1889 in Tulbagh in die Kaap gebore. Sy gedig, Huisie by die See, is getoonset en deur die Afrikaanse sangeres, Laurika Rauch gesig. Prof Fagan was die eerste regter wat sy ampseed in Afrikaans afgelêhet. Hy was ook die vertaler daarvan uit Engels.
3. Die Suid-Afrikaanse Onderwysersunie (SAOU) word in 1905 in Kaapstad gestig.
4. Die Suid-Afrikaanse Polisie (SAP) kom in 1913 tot stand. Dit word later die Suid-Afrikaanse Polisiediens (SAPD).
GOD GEE SY EIE SEUN
Ds A.E. van den Berg
“En Hy sê: Moenie jou hand na die seun uitsteek nie, en doen hom niks nie; want nou weet Ek dat jy God vrees en jou seun, jou enigste, van My nie teruggehou het nie” (Gen22:12). .
“Want so lief het God die wêreld gehad, dat Hy sy eniggebore Seun gegee het, sodat elkeen wat in Hom glo, nie verlore mag gaan nie, maar die ewige lewe kan hê” (Joh.3:16).
Geen geskenk is wonderliker as iets wat jy baie graag wou hê, nie kon bekostig nie, maar toe wel gekry het. As 'n jong seun wou ek baie graag 'n fiets hê. Maar as alleen kind en 'n moeder as alleen-sorg was daar net nie geld daarvoor nie. Aan die einde van my standerd ses jaar het my moeder toe vir my 'n fiets vir Kersfees op afbetaling gekoop. Dit was my wonderlikste geskenk.
1866: GENL JBM HERTZOG GEBORE
KULTUURDAGBOEK 3 APRIL
Lees volledig by Kultuurdagboek
James Barry Munnik Hertzog is op Soetendal, distrik Wellington, gebore. Sy hoërskoolopleiding ontvang hy op Stellenbosch waar hy in 1889 die graad BA behaal. Hy kies die regte as studierigting en studeer verder aan die Universiteit van Amsterdam waar hy in 1892 sy doktorsgraad verwerf.
Terug in Suid-Afrika vestig hy hom in Pretoria as advokaat, maar toe hy in 1895 regter word, verhuis hy na Bloemfontein waar hy baie jare lank woon. Die Tweede Vryheidsoorlog het 'n ingrypende verandering in sy lewe veroorsaak want hy verlaat die regsbank om krygsman te word, aanvanklik as regsadviseur in die veld maar later as krygsman, en teen die einde van die oorlog was hy tweede in bevel in die hele Vrystaat.
KULTUUR- DAGBOEK 3 APRIL
Lees volledig by Kultuurdagboek
1. Eugène Ney Terre'Blanche, eerstydse lid van die Suid-Afrikaanse Polisiediens, boer, Afrikaanse digter, kultuurleier en politikus (stigter van die Jonge Afrikanerharte en die Afrikaner Weerstandsbeweging – AWB) word op 69 jarige ouderdom hierdie dag in 2010 wreedaardig op barbaarse wyse vermoor deur Swartes op sy familieplaas Villana buite Ventersdorp. Daar is rede om te glo dat hierdie nie net nog een van die duisende moorde op Blanke plaasboere sedert 1994 was nie maar 'n fyn beplande politieke moord as strategie-skuif deur die vyande van die Afrikaner. Op 3 April 2011, berig die Afrikaanse TV-nuus dat daar minstens vyf Blanke boere elke maand vermoor word maar dat talle ander nooit die nuus haal nie, sê hulself. Op 3 April 2012 wil die media feitlik nie meer berig oor die getalle blankes wat vermoor word nie aangesien dit groter weerstand met opstand tot gevolg onder die witman kan bring. Op 3 April 2014 is in daardie week 4 boere op hulle plase vermoor en nog 'n paar plaasgesinne wreedaardig aangerand. Op 3 April 2015 berig die media liewer nie veel oor die aantal plaasmoorde nie en word mense soos Sunette Bridges wat uitgesproke telling daarvan hou, gedagvaar oor haar webblad se inhoud.
2. Genl JBM Hertzog is op hierdie dag in 1866 gebore. Lees meer hieroor in die hoofartikels.
KULTUUR- DAGBOEK 2 APRIL
Lees volledig by Kultuurdagboek
1595: C DE HOUTMAN VERTREK OP SY SEEREIS
Op hierdie dag het Cornelis de Houtman met 'n eerste Nederlandse vragvloot van vier skepe uit Texel via die Kaap na die Ooste (Indonesië) vertrek. Hy was toe dertig jaar oud, vol ambisie en nie baie taktvol nie. Op 2 Augustus het hy om die Kaap geseil en op 11 Augustus by Mosselbaai aan land gegaan. Hier is skape en beeste van die Hottentotte geruil. Met sy terugreis het hy op 7 Mei 1597 by die Kaap verby gevaar, maar weer nie aan land gegaan nie. Die onderneming was die begin van talle verskillende handelsendings na die Ooste, waaruit in 1602 die VOC ontwikkel het. Op 21 November 1598 het admiraal De Houtman weer om die Kaap gevaar, maar dié keer by Tafelbaai aan land gegaan en vee geruil. Met sy aankoms in Atjeh, is hy in September 1599 vermoor. Sy eerste tog het nietemin blywende belangstelling gewek. Die groei van die VOC het toe ook in 1652 'n verversingspos aan die Kaap genoodsaak. Vir ons is Cornelis de Houtman derhalwe van groot waarde. Sy kennissoeke, waarnemingsvermoë en avontuurgevoel was tipies van die soort Wes-Europese Renaissancegees in die sewentiende eeu.
ONS LOON IS IN SY HAND
Hannes Ollewagen
1 Sam. 26:1-25
“Die HERE tog vergeld aan elkeen sy regverdigheid en sy getrouheid – die HERE het u vandag in my hand gegee, maar ek wou nie my hand teen die gesalfde van die HERE uitsteek nie.” (:23).
In hierdie gedeelte (en ook ’n paar vorige hoofstukke) word die verskillende lewensbeskouïngs van twee mense duidelik. Koning Saul is hier aan die trek en opsoek na Dawid om hom te vermoor. En wat is die dryfveer agter sy optrede? Hy was nie besig om ’n opdrag van God uit te voer nie. Saul wou Dawid vermoor omdat hy ’n bedreiging vir sy koningskap ingehou het. Saul se woorde teenoor sy seun Jónatan het dit duidelik gemaak dat Saul nie die bedreiging vir sy mag doodluiters sou aanvaar nie. “Toe ontvlam die toorn van Saul teen Jónatan, en hy sê vir hom: Jou ontaarde, wederstrewige seun, weet ek nie dat jy die seun van Ísai verkies tot jou skande en tot skande van jou moeder se naaktheid nie? Want al die dae dat die seun van Ísai op die aarde lewe, sal jy en jou koningskap nie bevestig word nie; stuur dan nou en bring hom na my, want hy moet sterwe.” (1 Sam. 20:30&31).
1 APRIL 1882: REPUBLIEK LAND GO(O)SEN
Lees volledig by Kultuurdagboek
Die bepalings van die Konvensie van Pretoria van Augustus 1881 het 'n deel van die Keategrond van Transvaal weggesny. Hier het toe oor 'n kort tydperk ernstige moeilikheid tussen talle inboorlingleiers ontstaan wat elkeen op kapteinskap en gebied aanspraak gemaak het. Op die koop toe het Brittanje die fout gemaak om vir byvoorbeeld Mankoroane as hoof van die Batlapin en vir Montsioa as hoof van die Barolong buite hulle eintlike gebiede te erken. Oor en weer het die Swartes toe hulp gesoek om hulle eie standpunt met geweld te help seëvier.
KULTUUR- DAGBOEK 1 APRIL
Lees volledig by Kultuurdagboek
1. Die Nasionale Pers (Naspers) neem die Van Schaik-groep in 1987 oor en word alleeneienaar van die weekblad Rapport in 1999.
2. In sy wese was die stigting van die 'Midland Ladies Seminary' op 1 April 1867 die voorloper van onderwysers-opleiding in Graaff-Reinet. Die kollege het egter sy beslag gekry toe sentralisasie die totstandkoming van die Graaff-Reinetse Opleidingskool met ingang 1917 genoodsaak het.
3. 'n Groot ideaal van die NH Kerk is op die dag in 1917 verwesenlik toe hy sy eie predikante aan die Teologiese Fakulteit aan die destydse Transvaalse Universiteitskollege (van die Universiteit van Pretoria) kon begin oplei.
4.Die Republiek van Land Go(o)sen word in 1882 onder leiding van NC Gey van Pittius gestig.
WITMAN, WAAR IS JOU VRYHEID? (5)
Lees reeks by Witman, waar is jou vryheid?
VRYHEID - en nasionalisme
"Afsonderlike nasionale vryheid en selfbeskikking vir elke volk in Suid-Afrika het glo die toekoms in ’n verkeerde rigting gestuur, maar die vraag of die nuwe formule van integrasie die toekoms in ’n regte rigting sou stuur, is nooit gevra of beantwoord nie. Dit is oorgelaat aan ’n verwarde en onsekere, oningeligte Blanke kieserskorps om te beslis of dit ’n formule vir vreedsame naasbestaan in die plurale samelewing, die bloudruk vir bestendigheid, ordentlike verandering en ontwikkeling is en of dit ’n resep vir rewolusie, ’n konsep vir chaos sou wees."
Mensegemeenskappe verander voortdurend en om baie redes. Maar al is ’n gemeenskap voortdurend genoodsaak om allerlei invloede te verwerk en allerlei aanpassings te maak, hoef sy identiteit nog nie in gedrang te kom nie.
MENS IS HOOFOORSAAK
Die belangrikste rede vir verandering in sy gemeenskap is die mens self. Sy nuwe denkbeelde, sy keuses, sy beslissings, ja sy hele lewens- en wêreldbeskouing en sy handelinge bring keerpunte in die geskiedenis; bring bakengebeurtenisse soos ’n Franse Rewolusie, soos ’n Groot Trek, ’n Eerste Vryheidsoorlog en so meer.
ERF IN NOORDKAAP TE KOOP

Hierdie erf is geleë in Rietfontein net buite Philipstown, in die middel van 'n snelgroeiende Afrikanergemeenskap.
Dit is + - 90 km van Orania
Erfgrootte is + - 2000m²
Daar is weiregte op die gesamentlike meent en al die rondom geleë erwe het goeie ondergrondse water.
Vir persoonlike navrae, kontak die eienaar Hendrik Pretorius by 081 327 2170
KULTUUR- DAGBOEK 31 MAART
Lees volledig by Kultuurdagboek
1. 1965: PE SE UNIVERSITEIT OPEN
Die Universiteit van Port Elizabeth is op 31 Maart amptelik geopen met 320 studente, 10 professore, 8 senior lektore en 7 lektore, en met prof Ernst Marais as eerste rektor, in geboue in die middestad. In 1970 is begin bou aan die nuwe kampus by Somerstrand langs die see en in 1974 is die eerste geboue betrek. Dit was die eerste tweetalige universiteit in Suid-Afrika, en in elke vakkomitee is die helfte van die kursusse in Afrikaans en die ander helfte in Engels aangebied. In die vroeër oorwegend Engelse hawested was dit 'n besondere Afrikaanse deurbraak.
2. 1900: OORWINNING BY SANNASPOS
Na die verowering van Bloemfontein het lord Roberts 'n Britse mag onder bevel van genl RG Broadwood besluit om na Bloemfontein terug te keer.