Gedagtes vir elke dag
Of lees almal by Gedagtes vir elke dag
Dobbel is ‘n nare ding. Meer mense verloor as wat hulle wen. Moenie met die kosbaarste ding in die lewe dobbel nie – jou siel!
DOEN DIE REGTE DINGE IN DIE LEWE
Ds A.E van den Berg
“ 'n Psalm van Dawid. HERE, wie mag vertoef in u tent? Wie mag woon op u heilige berg? Hy wat opreg wandel en geregtigheid doen...” (Ps.15:1,2).
Om 'n opdrag suksesvol uit te voer, gee genoegdoening in die lewe. Daarvoor moet jy die betrokke opdrag reg uitvoer want jou optrede bepaal die uitslag: jy slaag of misluk. Niemand kry goeie resultate van verkeerde optredes nie.
Dis ook in geestelike sin waar. Die Bybel roep ons op om regte dinge te doen want daar kom 'n dag van afrekening: “Want ons moet almal voor die regterstoel van Christus verskyn, sodat elkeen kan ontvang wat hy deur die liggaam verrig het, volgens wat hy gedoen het, of dit goed is of kwaad” (2 Kor.5:10).
Ons het egter net een lewe om in reg te leef. Daar is geen tweede kans nie. Ons kan baie ander foute in die lewe verander, maar nie wat die eindbestemming betref nie. Daarvoor net een kans. As dit verby is, is dit verby!
1906: H.A. MULDER
KULTUURDAGBOEK 19 JULIE
Lees volledig by Kultuurdagboek
Hendrik Adolph Mulder stam uit 'n predikantefamilie in Seeland waar hy op hierdie dag in Zaamslag gebore is. Mulder studeer in Amsterdam, emigreer in 1934 om gesondheidsredes na Suid-Afrika en behaal in 1938 die graad MA in Letterkunde aan die Universiteit van Pretoria.
Hy doen in Suid-Afrika aanvanklik joernalistieke werk, werk ook tydelik by die staatsvertaler en word in 1941 lektor in Nederlandse kultuurgeskiedenis aan die Universiteit van Pretoria. Vanaf 1946 tot met sy dood op 3 Mei 1949 is hy lektor in Nederlands aan die Rhodes-Universiteitskollege.
In Suid-Afrika is hy bekend as die eerste werklike literêre kritikus, maar as die Nederlandse digter W Hessels geniet hy min erkenning.
KULTUUR- DAGBOEK 19 JULIE
Lees volledig by Kultuurdagboek
1. 1786: Graaff-Reinet word deur landdros Mauritz Woeke gestig. Dit is vernoem na Cornelis Jacob van de Graaff (Graeff) die twintigste goewerneur van die Kaapkolonie en sy vrou Cornelia Reynet (Reinet).
2 1965: Ingrid Jonker was 'n bekroonde Afrikaanse Sestigers-digter van gedigte soos Ontvlugting, Rook en Oker, Kantelson en talle ander. Sy was ook dramaturg van Seun na my Hart. Heelwat van haar werk is in verskeie tale oorvertaal en deur kontemporêre Suid-Afrikaanse sangers getoonset. Sy sterf op 'n tragiese jong ouderdom van 31 jaar op hierdie dag by Drieankerbaai, Seepunt in die Wes-Kaap.
3. 1906: Lees in hoofartikel oor H.A. Mulder as digter, kritikus, lektor en mede-oprigter van die tydskrif Standpunte.
BROKKIES UIT DIE BOEK BELLA VOS (25)
5)Geskryf deur Philip Venter (u kan die boek bekom deur hom te skakel by 083 444 7672)
Dis nie uit moedwilligheid of ‘n gebrek aan simpatie dat die kinders laat opdaag nie. Hulle moes inderdaad vir elke kilometer wat hulle gery het, vanaf Kleinbrak tot Porterville, hulle pad oopveg – hier en daar teen gewapende bendes, verskrikte en moedelose mense vanuit plakkerskampe en uiteindelik teen die stormweer. Die feit dat Mandie en haar man met ‘n tweewieldryf dubbelkajuit Mazda ry, het nie gehelp nie en hulle moes ‘n paar maal deur Koot en Lena se Land Cruiser gesleep word. Die derde voertuig, ‘n Volkswagen Touareg, het self oor die weg gekom.
Die oomblik wat hulle stilhou by die smeulende opstal, hardloop ‘n tiental manne uit boord na hulle toe, duidelik nie om enige ander rede as om hulle te dood nie.
SÓ PATETIES IS INTER- NASIONALE GEREGSHOF
1966: UITSPRAAK VAN INTERNASIONALE GEREGSHOF OOR SWA
KULTUURDAGBOEK 18 JULIE
'n Belangrike baken in die hele stryd tussen Suid-Afrika en die Verenigde Volke is Ethiopieë en Liberië se aanklag teen Suid-Afrika in 1960 in die Internasionale Geregshof oor sy mandaat oor Suidwes-Afrika.
Suid-Afrika het hom suksesvol verweer, soos bewys deur die feit dat die applikante hul hoofklag gewysig het, en dat die uitspraak van die hof ten gunste van Suid-Afrika was. Die hof kom naamlik tot die bevinding dat individuele lede van die Volkebond nie die bevoegdheid gehad het om 'n mandataris in die hof aan te spreek oor die uitvoering van sy mandaatverpligtings nie. Toesighouding het by die Volkebondsraad berus en is deur sy organe uitgeoefen – die wil van die mandataris moes ook telkens in ag geneem word.
BROKKIES UIT DIE BOEK BELLA VOS (24)
Geskryf deur Philip Venter (u kan die boek bekom deur hom te skakel by 083 444 7672)
Juan Mentz is vasgekeer, of so vasgekeer as wat ‘n mens met kaal hande ‘n luiperd of rooikat in ‘n hoek kan dryf en verwag dat jy hom gaan aankeer of oortuig tot oorgawe. Soos die twee roofkatte geen sin vir humor toon in so ‘n geval nie, is dit dieselfde met Juan.
Die dertigtal manne het hom in die verwoeste en geplunderde winkelsentrum gewaar, hom na alle kante gekeer en die net al stywer gespan, totdat hy in die parkeerarea verdwyn het.
Wat weggeraak het, kan gevind word en met nog vyf en twintig makkers wat bygekom het, deursoek hulle elke voertuig, onder die voertuie, in die hoeke van die parkerings, op die trappe, oral. Uiteindelik gewaar een van hulle die vlietende gedaante van die man, waar hy op hardloop, tot binne in ‘n groot, verlate supermark.
1828: AFSKAFFING VAN HOTTENTOT- WETGEWING
KULTUURDAGBOEK 17 JULIE
Lees volledig by Kultuurdagboek
Die uitvaardiging van Ordonnansie 50 deur die waarnemende goewerneur, sir Richard Bourke, was die resultaat van 'n jarelange veldtog veral van dr John Philip, superintendent van die Londense Sendinggenootskap, om die bestaande Hottentotwetgewing afgeskaf te kry.
Daarvolgens is die bestaande wetgewing grotendeels ongedaan gemaak, mag geen vrye bewoner van die Kaapkolonie op grond van kleur in sy bewegingsvryheid, woonreg lewenswyse of werk beperk of tot arbeid gedwing word nie, en het vrye gekleurdes die reg verkry om grond te besit.
1916: SLAG BY DELVILLEBOS
KULTUURDAGBOEK 17 JULIE
Lees volledig by Kultuurdagboek
Die Slag by Delvillebos het ses dae en vyf nagte geduur, van 15 Julie tot 20 Julie 1916, maar dit was waarskynlik die nag van 17-18 Julie wat die Suid-Afrikaners die hardste getref het.
Op 15 Julie het die Suid-Afrikaanse Brigade onder bevel van genl-maj HT Lukin bevel gekry om Delvillebos en omgewing tot elke prys teen die vyand te verdedig. Die Duitse magte moes uit Devillebos verdryf word om sodoende te kan verseker dat 'n flank van die 'United Kingdom Brigade' beskerm kon word.
1950: WET OP ONDER- DRUKKING VAN KOMMUNISME
KULTUURDAGBOEK 17 JULIE
Lees volledig by Kultuurdagboek
Die Nasionale Regering van dr DF Malan het na 1948 te kampe gehad met toenemende ontevredenheid en onrus in die geledere van die swart bevolking.
In die lig hiervan het die Regering die Wet op die Onderdrukking van Kommunisme, Wet No 44 van 1950, aangeneem. Hierdie wet is op 26 Junie 1950 goedgekeur en op 17 Julie in 'n Buitengewone Staatskoerant gepubliseer.
Hiervolgens is die Kommunistiese Party van Suid-Afrika tot onwettige organisasie verklaar. Die Regering het nou wye magte gekry wat optrede betref teen Kommuniste, die verbied van publikasies, die belet van openbare byeenkomste en die uitsetting uit die land van ongewenste ingesetenes.
BROKKIES UIT DIE BOEK BELLA VOS (23)
Bella het die afgelope tyd getransformeer vanaf die vlugtelingmeisie met die swakbeplande ekskursie die berge in, na ‘n vrou in beheer van haarself, al lyk die omgewing onbeheerbaar.
Waar sy hoog in die Drakensberg, ver weg van die Swartberge waar sy voorheen was, afkyk, is die heuwels en berge laer as die een waar sy nou staan, en valleie duidelik sigbaar, asof voor haar uitgesprei.
Teen die horison, baie kilometers na die noorde, ooste en gedeeltelik die suide, is die mistigheid van die vroeë oggend nog aan die hang, asof dit die son wil weerstaan. Die berge is blou teen die newels en die valleie nog ‘n vaalgroen in die vroegoggendson. Hier en daar is die amper-blou van spruite en die een groot rivier – sy weet nie wat die naam is nie – soos snye deur die gras van die veld.
1685: OPDRAGTE AANGAANDE SLAWE- BEHANDELING
KULTUURDAGBOEK 16 JULIE
Lees volledig by Kultuurdagboek
Op hierdie dag het die besoekende Nederlandse kommissaris, Hendrik Adriaan van Reede, aan goewerneur Simon van der Stel verskillende opdragte aangaande slawe aan die Kaap gegee.
Volgens hom moes die slawe meer produktief gebruik en beter versorg word. Hoe meer hulle gehelp word om vooruit te kom en gesond te bly, hoe beter sou hulle die kompanjie kon dien en sou hulle teenoor hulle eienaars lojaal kon bly. Daarom het hy die administrasie van die slawe laat opknap, wette met betrekking tot hulle nagagaan en nuwes opgestel en ook huwelike tussen vrygestelde vroueslawe en vryburgers verbied.
Mense in gevangenisdiens moes harder as slawe werk. Slawe moes in die Christelike beginsels onderrig en in die Nederlandse taal geleer word. Slaweseuns onder 12 jaar oud moes skoolgaan,
KULTUUR- DAGBOEK 16 JULIE
Lees volledig by Kultuurdagboek
1. 1982: Pres CR Swart het as vyfjarige tydens die Tweede Vryheidsoorlog die smarte van die konsentrasiekamp in Winburg beleef. Later het hy as advokaat in die Bloemfonteinse Hooggeregshof (1919-1948) opgetree. Hy was ook 'n joernalis en as politikus het hy die eerste staatspresident van die Republiek van Suid-Afrika geword (1961-1968). Hy was ook lid van die stigtingskomitee van die FAK, erelid van die SA Akademie vir Wetenskap en Kuns, kansellier van die Universiteit van die OVS en kinderverhaalskrywer. Die hoërskool, Staatspresident CR Swart in Pretoria, is na hom vernoem en hy het daarom talle kere vir die kinders gaan "kuier" wanneer die leerlinge dan sommer 'n hele klompie vakperiodes oorgeslaan het, almal na die saal gegaan het en vasgenael gesit en luister het na sy baie interessante vertellinge.
BROKKIES UIT DIE BOEK BELLA VOS (22)
Die dorp is in ‘n hele paar dele verdeel, nog lank voordat die aanval plaasgevind het. Omdat die meeste mense die ou Transvaalse Oos-Rand geken het, is dit volgens daardie omgewing se name ingedeel. Vanaf die groot sirkel aan die suidekant, oos en wes, is bekend as Withok. Net noord daarvan aan die oostekant, is Springs, wes is Boksburg in die industrieë, die industriële gebied aan die westekant is Germiston, die middedorp Kempton, oos van die N1 Benoni, tot by die Levubupad en die laaste gedeelte, ook waar die kamp is, Bapsfontein. Die roepseine is Whiskey Een, Sierra Een, Bravo Twee en Drie (dis effens verwarrend) en so aan.
Jac, ‘n ou eks-sammajoor van die lugmag, tree die manne en vroue aan. Nicodemus wag dat almal op parade is en sien dan iets vreemd.
“Martie, wat maak jy hier?”
Martie, die kostannie, het haar voorskoot verruil vir bosdrag en sy het ‘n ou, maar oënskynlik diensbare .303 oor haar regterskouer en ‘n R5 in haar hande. Sy lyk vasberade en doelgerig.
1932: HULDEBLYK AAN CJ LANGENHOVEN
KULTUURDAGBOEK 15 JULIE
Lees volledig by Kultuurdagboek
Hierdie dag, 15 Julie, was in 1932 'n Vrydag, toe Langenhoven die oggend, drie weke voor sy 59e verjaardag, oorlede is in sy kamer in Arbeidsgenot, sy woning in Oudtshoorn. Hierdie woning is deur mev Langenhoven in haar testament beskikbaar gestel as 'Volkshuis' en is vir openbare besoek oopgestel sedert 21 April 1955 tydens 'n formele geleentheid deur Sy Eksellensie dr EG Jansen, destydse Goewerneur-generaal van die Unie van Suid-Afrika.
Cornelis Jakob (Zetuin) Langenhoven is op die middernag van 12-13 Augustus 1873 gebore in Hoeko, Ladismith, Kaap. 'n Paar dae na sy geboorte is sy moeder oorlede. Sy vader se broer was getroud met sy moeder se suster; hulle het hom aangeneem en as hulle eie kind grootgemaak. Vir sy eie vader het hy gesê "Anderpa"; sy oom en tante was "Pappie" en "Mammie".
1914: VERSKYNING VAN 'ONS MOEDERTAAL'
KULTUURDAGBOEK 15 JULIE
Lees volledig by Kultuurdagboek
'Ons Moedertaal' was 'n suiwer Afrikaanse maandblad wat die Stellenbosch se tak van die Afrikaanse Taalvereniging (ATV) gepubliseer het.
Jong geleerdes, soos dr BB Keet, dr Tobie Muller en prof JJ Smith, het dit gebruik om die Afrikaanste taal en kultuur te bevorder, soos om te pleit vir 'n Afrikaanse Bybelvertaling en die erkenning van Afrikaans naas Nederlands as amptelike taal.
In Mei 1916 verenig 'Ons Moedertaal' met 'De Huisgenoot'.
Later word dit 'Die Huisgenoot', 'n weekblad wat vandag nog gelees word. Ongelukkig het dit reeds vanaf die negentigerjare 'n tydskrif geword wat nie meer die Afrikanervolk se belange dien nie maar die kommunistiese regime net so terwille is as wat die meeste dagblaaie en weekblaaie in daardie tyd geword het.
1867: ONTRUIMING VAN SCHOEMANSDAL
KULTUURDAGBOEK 15 JULIE
Lees volledig by Kultuurdagboek
Schoemansdal was die noordlikste dorpie in die ou ZAR, geleë langs die Soutpansberge, ongeveer 15 km wes van die teenswoordige Louis Trichardt. Dit is in 1848 deur kommandant AH Potgieter aangelê, wat ook daar oorlede en begrawe is.
Die dorp wat in 1855 reeds deur byna 2 000 blanke inwoners in 278 huise bewoon is, het ook 'n kerkgebou, 'n skool en 'n pastorie gehad.
Schoemansdal, so in 1855 genoem na kmdt.-genl. S Schoeman, het spoedig 'n welvarende sentrum geword vanweë die ivoorhandel en die handelsverbinding wat deur Joao Albasini met Mosambiek onderhou is.
WAAR IS JULLE GELOOF?
Hannes Ollewagen
Luk. 8:22-25
“En hulle het na Hom gegaan en Hom wakker gemaak en gesê: Meester, Meester, ons vergaan! Hy staan toe op en bestraf die wind en die watergolwe, en hulle het bedaar en daar het ’n stilte gekom. En Hy sê vir hulle: Waar is julle geloof? Maar hulle was bang en verwonderd en het vir mekaar gesê: Wie is Hy tog, dat Hy selfs die winde en die water gebied en hulle Hom gehoorsaam is!” (:24&25).
Die uitroep van Jesus se dissipels: “Meester, ons vergaan!”. Dit is soos ’n verklaring, asof ’n uitgemaakte saak. Daar is geen waarskynlikheid tot die teendeel of enige verdere hoop nie. Die aankondiging – ons vergaan. En dan is dit Jesus se reaksie wat ’n verontwaardiging aandui: “Waar is julle geloof?” Julle besluit sondermeer, sonder om My eers om hulp te vra, dat die onheil vas en seker is. Glo julle dan nie dat Ek julle kan help nie? Julle tree so op asof Ek nie in jul midde is nie?
KULTUUR- DAGBOEK 14 JULIE
Lees volledig by Kultuurdagboek
1. 1893: Lees in hoofartikel oor Adv JG Strijdom;
2. 1904: Pres Stephanus Johannes Paulus Kruger, krygsman, staatsman, volksleier en laaste staatspresident (1883 – 1902) van die Zuid-Afrikaansche Republiek, is op hierdie dag in Clarens in Switserland oorlede. Twee weke voor sy dood skryf hy: "Gebore onder de Engelsche vlag, wens ik niet daaronder te sterven". Hy is op 16 Desember 1904 in die Heldeakker in Pretoria te ruste gelê.
3. 1888: Pres Jan Brand (Johannes Henricus), advokaat, professor in die Regte by die Suid-Afrikaanse Kollege, en vyf maal herkose vierde staatspresident (1863 – 1888) van die Oranje- Vrijstaat, is op hierdie dag oorlede. Uit sy huwelik met Johanna Sibella Zastron is agt seuns en drie dogters gebore.
4. 1934: Dr PG du Plessis, (Pieter Georg), dosent, lektor in Afrikaans en Nederlands (Universiteit Witwatersrand), redakteur (Standpunt, Die Transvaler, Hoofstad), skrywer, draaiboekskrywer, dramaturg en bekende TV-persoonlikheid, is op hierdie dag op Boshof in die Vrystaat gebore. Hy is twee maal met die Hertzogprys bekroon vir sy eerste twee dramas, Die nag van Legio, en Siener in die Suburbs.
1893: ADV JG STRYDOM
KULTUURDAGBOEK 14 JULIE
Lees volledig by Kultuurdagboek
Die datum 14 Julie is in die geskiedenis van Suid-Afrika van diep insnydende betekenis. Op 14 Julie 1888 is pres Jan Brand van die Vrystaatse republiek oorlede. Op 14 Julie 1904 is pres Paul Kruger van die Transvaalse republiek oorlede as balling in Switersland toe dit gelyk het of daar vir die Afrikanervolk geen toekoms meer is nie. In daardie stadium was daar in die Klein-Karoo egter reeds 'n jong seun wat voortbestem was om een van die vernaamste politieke leiers van die Afrikaanse volk te word.
Hy was Johannes Gerhardus Strijdom, gebore in hierdie dag op Klipfontein in die distrik Willowmore. Hy het reeds op die laerskool geopenbaar dat hy met groot talente geseën is, en daarom het sy ouers hom na die hoërskool op Franschoek gestuur waar hy gematrikuleer het. Van daar is hy na die Victoria-kollege in Stellenbosch waar hy die BA-graad behaal het.
KULTUUR- DAGBOEK 13 JULIE
Lees volledig by Kultuurdagboek
1974: Die Britse Setlaarsfamiliegroep-monument is in 1969 geskep deur die beeldhouer Ivan M Barberton, en maak deel uit van die sg 'lewendige monument' in Grahamstad wat op hierdie dag in 1974 ingewy is. Die standbeeld herdenk die 3 500 Britte wat hulle in Maart 1830 en Mei 1821 hier kom vestig het asook die ongeveer 2 000 wat daarna gevolg het. Setlaars met vanne soos o.a. Collins, Jackson, Brown, Morris, Austin, White, Duncan, Green, Wright en Smith het hul hoofsaaklik in die Oos-Kaapse omgewings van Bathurst, Port Elizabeth, Somerset, Cathcart, Cradock, Alice, Caledon en George gevestig.