1914: STIGTINGS- KONGRES VAN NP IN OVS

KULTUURDAGBOEK 7 JANUARIE

Lees volledig by Kultuurdagboek

Die politieke situasie in Suid-Afrika en veral onmiddellik na die Uniewording was van so 'n aard dat dit vir 'n sekere groep Afrikaner-politici onmoontlik geword het om aan hulle politieke beskouinge binne die geledere van die Suid-Afrikaanse Party van genl Louis Botha uiting te gee. In die lig daarvan het afgevaardigdes van Transvaal, Kaapland en die Vrystaat van 7 tot 9 Januarie 1914 in die Ramblerssaal in Bloemfontein vergader.

Op die kongres is 'n Program van Beginsels goedgekeur wat die amptelike beleid van "De Nationale Partij" sou uitmaak as daar nie voor 1 Julie 1914 tot 'n vergelyk met die SA Party gekom kon word nie. Dit was 'n stryd wat wesenlik rondom die twee begrippe van Afrikanernasionalisme en Britse imperialisme gesentreer het.

Dit was egter duidelik dat die breuk nie geheel sou kon word nie en 'n komitee met genl JBM Hertzog as voorsitter en genl CR de Wet as ondervoorsitter, tesame met elf ander lede, is belas met die stigting van diƩ Party.

Die Nasionale Party wat dan formeel op 1 Julie 1914 deur genl Hertzog op Smithfield gestig is, het reeds finale beslag op 7 Januarie 1914 gekry.